امام و گرانی/ سید حمید طباطبایی

کانون نواندیشی دینی مدارا _پایگاه خبری جماران: آخرین نخست وزیر جمهوری اسلامی در ضمن خاطره ای ، به گفتگویی که با امام داشته است، اشاره می کند. بازخوانی این خاطره در شرایط فعلی برای همگان، به خصوص مسئولان بسیار درس آموز است. ابتدا خاطره مهندس موسوی را می خوانیم و بعد نکاتی را یادآور می شویم:

مهندس میر حسین موسوی می گوید: «تابستان سال ۶۱ بود که کم کم مسائل بودجه مطرح شد. ما روزی خدمت حضرت امام (ره) رفته بودیم و بحث مسائل عمده و مهم کشور را خدمتشان مطرح می‌کردیم که یکباره ایشان صحبت مرا قطع کرده و فرمودند: «شنیدم که می‌خواهید سیگار را گران کنید».

معلوم بود که ایشان می‌خواهند مسئله بسیار مهمی را مطرح کنند و‌‌ همان گونه که قبلا اشاره کردم، امام (ره) یکی از استثنائی‌ترین چهره‌ها بودند که می‌توانستند مسائل مهم و عمده را از مسائل فرعی جدا سازند. ایشان هیچ‌گاه به همه مسائل نمی‌پرداختند، بلکه کاملا مسائل را انتخاب می‌کردند. بنابراین گران شدن قیمت‌ها برای ایشان مسئله عمده و استراتژیک تلقی می‌شد.

ایشان فرمودند: «شما می‌خواهید سیگار را گران بکنید؟» من گفتم: «بنده هم مخالف گران کردن سیگار و همچنین چیزهای دیگر هستم و آثارش را در جبهه و جامعه می‌دانم.» مجددا ایشان گفتند: «به من اطلاع دادند که دولت به دنبال گران کردن سیگار است». من گفتم: «یک بحثی مطرح است، برای اضافه کردن درآمد دولت با توجه به اینکه بودجه ی ما کم شده است». و ادامه دادم که هنوز تصویب نشده و نظر خود من هم مخالف است.

ایشان فرمودند: «نخیر، مسئله قیمت‌ها مسئله‌ای مربوط به رهبری است».این جمله‌ای است که من از ایشان نقل قول می‌کنم و گفتند: «شما این مسئله را بروید بگویید که هیچ چیزی نباید قیمتش بالا برود مگر آنکه از من اجازه بگیرید». من هم آمدم به دوستان و مجلس پیغام دادم و بعدا هم با حضرت امام صحبت کردم و قرار شد سیگارهایی همانند اشنو ویژه، هما، زر و زرین و امثال آن‌ها که مردم مستضعف می‌کشند گران نشود، ولی آنهایی که اعیان‌ها می‌کشند کمی گران شود تا درآمد دولت کمی بیشتر شود.»

[«پنج گفتار».  مشتمل بر پنج سخنرانی از میرحسین موسوی صفحه ۵۱ تا ۵۳] 

از این خاطره نکاتی را می توان استفاده کرد؛

نکته اول، توجه امام به اثر گرانی در پشتیبانی مردم از انقلاب است. ایشان در جای دیگر با عنایت به اینکه گرانی می تواند در روحیه و مقاومت مردم اثر بگذارد از مردم می خواهند در عزمشان، در دفاع از انقلاب خللی وارد نشود. حضرت امام می فرمایند:«مردم عزیز زیر فشار چرخهاى زندگى و اقتصادى همان گونه که تا به حال براى خدا و دین او مقاومت کرده‌اند، بعد از این نیز با تمام توان استقامت مى‌کنند؛ و الّا همه زحمات این سالیان پردرد و اضطراب و افتخار از بین خواهد رفت»

نکته دوم آنکه، گرانی تنها دولت را هدف نخواهد گرفت و بنا بر فرموده امام کلیت نظام را با چالش جدی مواجه می کند. نکته ای که به خوبی در اتفاقات دی ماه سال پیش مشاهده کردیم.

نکته سوم آنکه، امام علیرغم اینکه به مسایل فرعی توجه نداشته اند و آن را به مسئولان مربوطه محول می کرده اند، گرانی را از امور اصلی کشور به حساب می آورده اند.

نکته چهارم آنکه، مسأله مهمی مثل جنگ هم از نظر امام، نباید عاملی باشد که فشار اقتصادی را متوجه طبقات محروم کند.

و نکته آخر و مهم تر آنکه، اگر لازم است اجناسی گران شود، باید این کار در مواردی اعمال شود که کمترین تأثیر منفی را در زندگی طبقات محروم می گذارد. به همین جهت دولت و مجلس باید در تثبیت قیمت سبد کالاهای اساسی و حتی سرگرمی های طبقات محروم (مثل سیگار های ارزان قیمت در زمان خود) جدیت لازم را داشته باشند.